_Wymbritseradiel
vlag_friesland
vlag_friesland vlag homm
nederland-vlag-bewegende-animatie-0007
kip2
kip2
scannen0042 (2)
slide0010_image051
slide0010_image051

 11-maart 2020

dierenanimaties-00612
dierenanimaties-00535
Roofvogels en uilen

Opgericht 30 november 1954

                  Roofvogel- en uilenseizoen 2019

Roofvogels en uilen 2019

 

Het jaar 2019 stond vooral in het teken van de muizenpiek. Dit tekende zich in het voorjaar al af aan de aantallen Grote Zilverreigers die door de weilanden struinden op zoek naar Veldmuizen. Blauwe kiekendieven bleven lang in de binnenlanden hangen terwijl ze meestal rond april al richting Lauwersmeer vertrokken zijn en daarna doortrekken naar ScandinaviŰ. Velduilen werden de winterperiode in groepen gezien van wel 15 exemplaren.

Tot in maart 2019 een vogelwachter bij Hommerts op een nest van de Velduil stuitte. Dit was het begin van een druk vogelseizoen. Net als in 2014 was er sprake van een muizenpiek en daar reageerden de uilen en muizenetende roofvogels goed op. De legsels van Kerkuilen strekten zich ver uit in het seizoen waarbij in november jongen van een 3e legsel Kerkuilen werden geringd. Het waren ook grote legsels die we aantroffen. In Jutrijp zelfs een tweede legsel met 11 jongen uit ÚÚn legsel terwijl de 3 jongen uit het eerste legsel nog in de nestkast waren.

Zulke muizenrijke jaren zijn belangrijk voor soorten zoals de Kerkuil. Alleen al tijdens het eerste jaar vinden veel jongen de dood, hoofdoorzaak blijft het verkeer. Door onderzoek langs de snelwegen langs vaste trajecten is door Johan de Jong bekeken hoe dit veranderd zou kunnen worden. Dit onderzoek loopt nu al 3 jaar waarbij als uitkomst is dat Kerkuilen gebruik maken van de verhoogde zitlocatie en niet op de hectometerpaaltjes gaan zitten. Hierdoor is de kans kleiner en zelfs nagenoeg uitgesloten dat Kerkuilen aangereden worden. Het onderzoek is ook opgezet langs de nieuwe weg tussen Bergum en Dokkum over een traject van 10 km aan weerszijden. Evenals in Noord-Holland waar ook hetzelfde onderzoek is opgezet.

De Velduil heeft voor heel wat hoofdbrekens gezorgd. Het is een heel schuwe heimelijke vogel. Lastig om gedrag te interpreteren en een nest te vinden. Bovendien hebben de meeste Velduilen in regulier grasland gebroed waarbij vaak gemaaid wordt. Met de provincie FryslÔn heb ik kunnen overleggen of opnieuw een subsidieregeling getroffen kon worden, net als in 2014 toen er ook veel Velduilen in de provincie broedden. Voorwaarde was dat boeren het maaien uitstellen zodat legsels gespaard konden worden. En het laten staan van 100x100 meter gras rondom een nest. De Velduiljongen lopen zodra ze 12-14 dagen oud zijn van het nest af en verspreiden zich over het perceel. Pas als het kleinste jong 5 weken oud is, kunnen alle jongen vliegen. Dan kan er gemaaid worden. Voor het doorgeven van een Velduil of op het vermoeden van een broedgeval is een centraal een meldpunt: velduil@sovon.nl. Via dit emailadres kon de locatie doorgegeven worden aan de desbetreffende ringer die dan contact opnam met degene die de Velduil had waargenomen. Vervolgens werd het nest beschermd en advies gegeven aan de boer en Vogelwacht wanneer de jongen vliegvlug zijn en er gemaaid kon worden.

Het zijn fascinerende vogels. Ze vertrouwen helemaal op hun camouflage. Het vrouwtje blijft vast op haar nest zitten, je stapt er bijna bovenop. Als de jongen eenmaal van het nest afgelopen zijn en in het gras zitten, zijn ze lastig te vinden. Avonden hebben we met onze roofvogel/uilenwerkgroep gepost om de nestlocaties te vinden.

Het contact met de boeren en vogelwacht verliep goed. Belangrijk om goed met elkaar af te stemmen, want te vaak nestbezoek is niet gunstig. Heel wat jonge Velduilen zijn geringd. Wie weet komt er een terugmelding, zou zo maar uit Rusland kunnen zijn. In 2015 is dat ook gebeurd bij een jong wat in FryslÔn in 2014 was geringd. Deze had een afstand afgelegd van ruim 2200 km van de geringde locatie naar de vindplaats onder Moskou. In juli 2019 is een Velduil als broedvogel uit omgeving Stiens gezenderd en op 28 januari gelokaliseerd in LibiŰ. Het zijn Nomaden, die Velduilen. Veel is nog niet bekend over hun trekgedrag.

Ransuilen hadden ook aardig grote legsels. In een nest van Zwarte Kraai zaten zes jongen. Ze waren alle zes goed op gewicht. Ook in de achtertuin bij bewoners in IJlst werd gebroed, onder belangstelling van enkele buren zijn de jongen geringd. Meestal worden de jongen pas gevonden als ze al takkeling zijn en hoge piepgeluiden maken. Ransuilen blijven stil op het nest zitten tijdens de broedfase en zijn lastig te vinden. Zo zijn ze veilig voor predatoren zoals de Havik bijvoorbeeld.

Bij de Buizerd hebben we, ondanks dat het een goed muizenjaar was, geen enkel nest met een 4-legsel aangetroffen. Maximaal 3 jongen op ÚÚn nest werd dit jaar genoteerd. Ook nesten met 1 of 2 jongen. Terwijl deze soort muizen als hoofdvoedsel heeft. Hij heet niet voor niets Műzebiter. Een bijzonder moment was bij het beklimmen van een buizerdnest waar maar liefst 20 muizen op het nest lagen!

De Sperwer broedde weer als van ouds in dunne boompjes, soms 10 meter of hoger. Het is dan helaas onmogelijk een nestcontrole te doen. Aan de hand van uitgevlogen jongen kun je wel iets over het broedsucces zeggen, maar het mooiste is als je ze ook in de nestfase kunt controleren. Helaas overleefden twee jongen het niet vrij kort nadat ze uitgevlogen waren van een nest. Zo kan dat soms gaan. Bij een ander nest waren 3 eieren niet uitgekomen terwijl ze alle een volgroeid kuiken bevatten. Wat zou daar dan aan de hand zijn. Mogelijk toch afwijkingen, maar waardoor? Het is een roofvogel die zangvogels eet. Mogelijk ophoping van gif zou een rol kunnen spelen. Immers zangvogels eten zaden die mogelijk landbouwgif zoals neonicotino´den kunnen bevatten. Aangezien roofvogels bovenaan de voedselketen staan, krijgen zij de grootste hoeveelheid binnen. Om hier meer zekerheid over te krijgen, zou je dit moeten laten onderzoeken.

De overige soorten zoals Havik, Bruine Kiekendief en Torenvalk hebben we zoveel mogelijk gevolgd en geringd. Waarbij ook de Torenvalk overging tot een enkel tweede legsel! Zelfs broedplaatsen zoals een eendenkorf of kraaiennesten werden niet geschuwd.

Al met al een bijzonder broedseizoen.

Namens de roofvogel-en uilenwerkgroep Sneek e.o.

 

Lydia Barkema

 

I

 

BuiltWithNOF

webontwerp M.Engbers

nest van veld uil

veld uul
[Fűgelwacht] [Uitgave Fűgelwacht] [Bestuur] [Van het bestuur] [Jaarverslag] [Notulen jaarvergadering] [Roofvogels en uilen] [Nazorgresultaat] [Excursie] [Telling boerenzwaluwen] [Boerenzwaluw onderzoek] [Boerenzwaluw onderzoek deel2] [Plattegrond en ons wachtgebied] [Waarnemingen] [Vogel geluiden] [Foto's - Film] [Geen kommer en kwel bij Jutryp Hommerts] [Vogelwacht Jutrijp -Hommerts] [Mei de jeugd it fjild yn] [Jeugdvogelwacht] [Nestkastje] [Bedreiging voor Weidevogels] [Tuinvogel telling] [Enkele belangrijke mededelingen] [Spek de vogelwachtkas] [Steenmarter] [VELDUILEN IN JUTRIJP HOMMERTS]